Bọ Rùa ăn gì? Vòng đời ra sao? Có lợi hay hại?

Bọ Rùa, một trong những loài côn trùng nhỏ bé và khá dễ thương với ngoại hình tròn trịa cùng với nhiều loại màu sắc nổi bật. Loài côn trùng này thường được bắt gặp khá phổ biến ở các vùng nông thôn, đồng rộng hay rừng núi. Và trong bài viết sau đây, Wiki-Animals.com sẽ giúp các bạn biết rõ hơn về Bọ Rùa ăn gì, sống ở đâu, vòng đời thế nào? Hãy tìm hiểu cùng chúng tôi nhé.

1. Giới thiệu về loài Bọ Rùa

Bọ Rùa là một loài côn trùng thuộc bộ cánh cứng (Coleoptera) và thuộc lớp sâu bọ (Insecta), có hơn 6000 loài khác nhau đã được mô tả, phân bố rộng khắp trên toàn thế giới, đặc biệt phong phú ở vùng nhiệt đới, trong đó có Việt Nam. Loài Bọ Rùa có tên khoa học là Coccinellidae được nhà động vật học Pierre André Latreille mô tả lần đầu vào năm 1807.

Bọ Rùa có nguồn gốc từ châu Âu, đây cũng là nơi sinh sống của phần lớn của chúng  trên thế giới. Chúng ưa sống tại các khu vực có thời tiết ôn đới, khí hậu hài hòa, không quá nóng hay lạnh. Ngoài ra, một số lượng lớn Bọ Rùa cũng sinh sống ở Bắc Mỹ do đầu thế kỷ XX, con người đã vận chuyển chúng qua đây để tiêu diệt các loài côn trùng gây hại, phá hoại mùa màng. Vào mùa đông, chúng thường trú ẩn trong những góc kín đáo, khuất gió và ngủ đông. Đến mùa xuân, thời tiết ấm áp, chúng mới thức dậy. Đây cũng là mùa rệp sinh sản và phá hoại cây trồng và Bọ Rùa sẽ tiêu diệt chúng giúp người nông dân.

1.1. Ngoại hình của Bọ Rùa

Bọ Rùa có hình thái đặc trưng là hình bán cầu trông giống như một con rùa tí hon, đường kính chỉ khoảng 5–6 mm, với đầy đủ đặc điểm của loài cánh cứng thuộc lớp sâu bọ. Bọ Rùa thường có màu sặc sỡ nổi bật là đỏ, cam hoặc vàng với các đốm sậm màu trên mặt lưng của cánh

Giới thiệu về loài Bọ Rùa

1.2. Bọ Rùa sống ở đâu?

Khu vực có sự phân bố nhiều nhất của loài Bọ Rùa là ở châu Âu cũng như nhiều khu vực trên toàn thế giới, đặc biệt là những vùng nhiệt đới. Vào mùa Xuân, khi mà những ấu trùng rệp bắt đầu nở ra, thì loài côn trùng này cũng thức dậy sau một kỳ ngủ đông. Thời điểm này với thời tiết ấm áp cùng nguồn thức ăn dồi dào sẽ giúp chúng phát triển hiệu quả nhất.

Ở Việt Nam, loài Bọ Rùa được tìm thấy tại hầu hết các tỉnh thành trên cả nước. Đặc biệt là các khu vực có những cánh đồng lúa rộng bao la như ĐBSCL, ĐBSH hay Đồng bằng Duyên hải Nam Trung Bộ… Ở khu vực Tây Nguyên hay vùng núi phía Bắc cùng có sự xuất hiện nhiều của loài côn trùng này.

1.3. Mùa sinh sản của Bọ Rùa

Mùa sinh sản của loài Bọ Rùa thường bắt đầu vào đầu hoặc giữa mùa xuân, khi mà thời tiết ấm áp và giàu thức ăn. Mỗi lần sinh sản, con cái sẽ đẻ một ổ trứng từ 10-15 trứng dính vào màu, trứng của chúng thường có hình thoi, màu vàng và nhỏ chỉ từ 1mm và có chất nhầy để dính vào bề mặt lá.

Trứng của loài này sẽ tự nở sau khoảng 7-15 ngày sau khi đẻ, ấu trùng của chúng có hình dài, dẹt, nhiều lông hoặc ống tua tủa để kiếm thức ăn. Những con ấu trình sẽ phát triển và lột xác trong khoảng 10-20 ngày đầu và chúng sẽ hoàn toàn trưởng thành khi được từ 30-60 ngày.

Mùa sinh sản của Bọ Rùa

XEM THÊM: Cào cào và Châu chấu

2. Bọ Rùa ăn gì?

Bọ Rùa là nhóm côn trùng đa thực, ăn được nhiều loại thức ăn khác nhau. Về mặt này, người ta chia chúng thành hai nhóm là Bọ Rùa ăn thịt và Bọ Rùa ăn thực vật. Bọ Rùa ăn thịt là nhóm có ích lợi đối với nhà nông bởi thức ăn của chúng là các loài sâu bọ ký sinh gồm rệp vừng (Aphidae) và rệp sáp. 

Một bọ trưởng thành mỗi ngày có thể ăn được đến hơn 100 con rệp cây. Do đó, người ta đã nuôi các loài côn trùng thuộc nhóm này trên quy mô lớn để tiêu diệt rệp cây rất hiệu quả và không gây ô nhiễm môi trường và đảm bảo thực phẩm sạch trong trồng cam, trồng các loài cải quy mô lớn. Bọ Rùa ăn thực vật là nhóm phá hoại cây trồng khá nhiều ở Việt Nam. Tuy nhiên, loài bọ ăn thực vật lại có ích lợi đối với một số loài cây khác như hoa hồng, hoa cúc, hoa lan, vì chúng ăn bớt các loài nấm gây bệnh cho cây.

Bọ Rùa ăn gì?

3. Vòng đời của Bọ Rùa thế nào?

Bọ Rùa có quá trình biến thái hoàn toàn, nhưng cả sâu non (giai đoạn ấu trùng) và trưởng thành đều chỉ ăn thịt, do đó một con bọ ở bất kỳ giai đoạn nào nói trên đều cũng tiêu diệt được rệp cây. Con cái đẻ trứng ở mặt sau lá cây. Trứng hình bầu dục màu vàng, dài khoảng 1 đến 1,5 mm và bám chặt ở mặt ngoài lá cây. 

Sau khoảng 7 – 15 ngày, trứng sẽ nở ra thành ấu trùng bọ cánh cam. Ấu trùng có thân hình dài, hơi dẹt, có nhiều lông hoặc ống nhỏ tua tủa. Chúng có thể mang màu đen hoặc nâu nhạt tùy loài hòa trộn với các vân đỏ. Chúng diệt rệp để phát triển, khoảng từ 10 – 20 con/ngày2. Sau khi trưởng thành, Bọ Rùa có thể sống từ 2 đến 3 năm.

4. Bọ Rùa có lợi hay có hại?

Bọ Rùa có thể có lợi hoặc có hại tùy thuộc vào loài và thức ăn của chúng. Như đã nói ở trên, Bọ Rùa ăn thịt là nhóm có ích lợi đối với nhà nông bởi thức ăn của chúng là các loài sâu bọ ký sinh gồm rệp vừng và rệp sáp. Bọ Rùa ăn thực vật là nhóm phá hoại cây trồng khá nhiều ở Việt Nam. Tuy nhiên, loài bọ ăn thực vật lại có ích lợi đối với một số loài cây khác như hoa hồng, hoa cúc, hoa lan, vì chúng ăn bớt các loài nấm gây bệnh cho cây. Vì vậy, bạn nên xem xét kỹ loại Bọ Rùa nào trước khi quyết định nuôi hay tiêu diệt chúng. Dưới đây là những loại Bọ Rùa có lợi và có hại mà bạn có thể tham khảo.

4.1. Bọ Rùa có lợi

Chúng ta có thể nhận thấy rằng ấu trùng của Bọ Rùa có lợi thường có hình dạng tròn, kích thước khá lớn và cánh sặc sỡ với các chấm đen tròn trên cánh. Chúng thường bám trên mặt sau của lá và ăn các loại sâu rầy và ấu trùng non để phát triển. Một số loài Bọ Rùa có lợi bao gồm:

+ Bọ Rùa vàng: Loài này với kích thước bé chỉ khoảng 0,5cm và có khả năng thay đổi màu sắc dễ dàng từ màng vàng sang đỏ có chấm đen.

+ Bọ Rùa đỏ: Đây được xem là loài phổ biến nhất trong những loại Bọ Rùa có lợi hiện nay. Chúng có cơ thể màu đỏ pha với màu cam và trộn lẫn với các chấm bi đen, cánh trơn và bóng.

Bọ Rùa có lợi hay có hại?

4.2. Bọ Rùa có hại

Đối với những loại Bọ Rùa có hại, thì ấu trùng của chúng cũng có dạng tương tự như các loài có lợi, nhưng màu sắc của chúng nhạt hơn và cánh của chúng có vẻ giáp hơn. Thức ăn của chúng chủ yếu là lá cây và chúng chỉ để lại phần gân lá, thường là lá của các loại cây trồng như bầu, bí, ngô, khoai, sắn,… do đó chúng gây hại đáng kể cho cây trồng. Ngoài ra, chúng còn ăn các loại quả như dưa chuột, cà chua, sầu riêng,… Vì vậy, hiện nay người nông dân thường sử dụng thuốc trừ sâu để loại bỏ loài côn trùng có hại này.

5. Lời kết

Với những chia sẻ của Wiki-Animals.com trên đây, hy vọng đã giúp các bạn biết rõ hơn về loài Bọ Rùa ăn gì, vòng đời ra sao, lợi hay hại rồi nhé. Và nếu bạn còn có thêm những thông tin hữu ích khác liên quan về loài Bọ Rùa, có thể góp ý cho bài viết này bằng cách để lại ở phần bình luận hoặc gửi qua mail wikianimals.web@gmail.com, chúng tôi sẽ tiếp nhận và phản hồi sớm nhất. Xin cảm ơn.

BÀI TRƯỚCCào cào và Châu chấu: Giống – Khác, Ăn gì, Sống ở đâu?
BÀI SAUBọ Hung ăn gì? Sống ở đâu? Có những loại nào?
Wiki-Animals.com chuyên chia sẻ đến bạn đọc những thông tin, kiến thức liên quan tới thế giới động vật xung quanh chúng ta hiện nay.

BÌNH LUẬN

Please enter your comment!
Please enter your name here